Er zijn klachten die lange tijd niet in een hokje te plaatsen zijn. Een trekkend gevoel in de kaak dat je in eerste instantie negeert. Hoofdpijn die je wijt aan stress. Een zacht krakend geluid als je je mond opent dat uiteindelijk een gewoonte wordt. En dan opeens is er nekpijn, misschien een licht gevoel van druk in het oor - allemaal op zichzelf verklaarbaar, maar vreemd onduidelijk in het totaalplaatje. Dit is precies hoe het voor veel mensen begint. Je gaat naar de tandarts, misschien later naar de orthopeed of KNO-arts. Iedereen kijkt naar zijn eigen gebied en vaak wordt er niets duidelijks gevonden. De klachten blijven - soms jarenlang.
Ik heb dit pad zelf ook ervaren. En pas toen ik me intensief bezighield met het onderwerp CMD, met name toen ik een gestructureerde zelftest opzette, realiseerde ik me hoeveel van de typische symptomen ik eigenlijk al in de loop der tijd had ervaren. Afzonderlijke punten die op zichzelf onschuldig lijken, vormen plotseling een totaalbeeld. Dit artikel is bedoeld om je te helpen precies dat te doen: de verbanden visualiseren. Want de beslissende stap zit vaak niet in de behandeling, maar in het herkennen van het patroon.
